Đạt “thông quan trong nháy mắt”! Một trường hợp điển hình của Sùng Tả được chọn vào top 10 thành tựu đột phá cải cách của Quảng Tây →

2025-08-12 16:47

Tôi muốn lưu lại

Chia sẻ bài viết

Cỡ chữ:

Lớn

Vừa

Nhỏ

**I. Tình hình cơ bản**

Tháng 12 năm 2023, trong chuyến thăm cấp nhà nước tới Việt Nam, Chủ tịch Tập Cận Bình cùng Việt Nam đã ra Tuyên bố chung về việc tiếp tục đào sâu, nâng cao quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, xây dựng Cộng đồng cùng chung vận mệnh Trung-Việt mang ý nghĩa chiến lược, nhấn mạnh việc nâng cao hiệu quả thông quan, thúc đẩy xây dựng thí điểm cửa khẩu thông minh tại tuyến đường vận tải hàng hóa chuyên dụng cửa khẩu Hữu Nghị Quan - Hữu Nghị và Phố Trại - Tân Thanh, phân luồng hợp lý hàng hóa xuất nhập khẩu qua các cửa khẩu biên giới, đảm bảo hoạt động thông suốt tại các cửa khẩu biên giới trọng điểm. Thành phố Sùng Tả đã tích cực phục vụ tình hình phát triển chung, sáng tạo mô hình kiểm tra thông quan nhanh cho phương tiện xuất nhập cảnh tại cửa khẩu Hữu Nghị Quan, đạt được mục tiêu “không chờ đợi”, “thông quan trong nháy mắt” đối với phương tiện xuất nhập cảnh, góp phần thúc đẩy mạnh mẽ việc xây dựng Hành lang Kinh tế Tây Nam trên bộ và trên biển, cung cấp đảm bảo vững chắc cho sự an toàn và ổn định của chuỗi cung ứng xuyên biên giới trong chuỗi công nghiệp Trung Quốc - ASEAN. Thành quả đổi mới mô hình kiểm tra thông quan nhanh có tính nguyên bản và tiên phong trên toàn quốc. Trường hợp đổi mới này đã hoàn thành việc lấy ý kiến các bộ, ngành liên quan của nhà nước, sắp chính thức được chọn vào các trường hợp thực tiễn tốt nhất của Khu thí điểm Thương mại Tự do toàn quốc. Kinh nghiệm và cách làm của nó đã được đưa vào văn bản "Ý kiến về việc thực hiện chiến lược nâng cao Khu thí điểm Thương mại Tự do" do Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc ban hành.

*Kênh kiểm tra một cửa của Hải quan Biên phòng (Ảnh do Trạm Kiểm soát Xuất nhập cảnh Biên phòng Hữu Nghị Quan cung cấp)*

**II. Biện pháp cải cách, đổi mới chủ yếu**

**(1) Đổi mới quy trình thông quan “một lần đăng ký + xác minh không cảm nhận”, đạt được “không chờ đợi”**

Trước cải cách, cần tiếp nhận kiểm tra biên phòng trực tiếp, quá trình thông quan mất khoảng 1 phút. Khi tài xế lái xe vận tải hàng hóa xuất nhập cảnh, cảnh sát trực biên phòng sẽ đóng dấu kiểm tra lên giấy tờ xuất nhập cảnh trước khi cho thông quan. Sau cải cách, quy trình thông quan được đơn giản hóa, chỉ cần 3 bước để thông quan nhanh trong vòng 15 giây, giải quyết triệt để vấn đề thời gian chờ kiểm tra dài và ùn tắc trước đây. Một là hoàn thành “đăng ký một lần”. Tài xế xuất nhập cảnh đăng ký trước thông tin cá nhân, khuôn mặt và vân tay, cơ quan biên phòng gắn nhãn điện tử vào giấy tờ xuất nhập cảnh của họ, sau khi đăng ký thành công sẽ được cấp quyền thông quan. Hai là đạt được “thu thập tự động”. Sau khi tài xế lái xe đến hiện trường, thiết bị thu thập thông tin tài xế tự động nâng lên hạ xuống để đọc thông tin giấy tờ, thu thập thông tin khuôn mặt và vân tay, camera thông minh tự động nhận diện biển số xe, hệ thống tự động đối chiếu và đẩy về phía sau của biên phòng. Ba là đạt được “xác minh nhanh”. Cảnh sát biên phòng trực kiểm tra xác minh không có sai sót, nhanh chóng ra lệnh hoàn tất kiểm tra tài xế và xe, quá trình thông quan không cần nộp giấy tờ, không cần đóng dấu, đạt được mục tiêu thông quan kiểm tra thả không tiếp xúc và kiểm tra nhanh thông quan nhanh với không chờ đợi, không trì hoãn, không sai sót.

*Cảnh sát hướng dẫn tài xế xe hàng sử dụng hệ thống thông quan nhanh để thông quan (Ảnh do Trạm Kiểm soát Xuất nhập cảnh Biên phòng Hữu Nghị Quan cung cấp)*

**(2) Đổi mới cơ chế kiểm tra chính xác “đối chiếu sinh trắc học + phân tích thông minh”, đạt được “kiểm tra chính xác”**

Trước cải cách, cần đối chiếu thủ công “một đối một”, khối lượng công việc lớn và phức tạp, dễ xảy ra sai sót. Cảnh sát tại làn đường xuất nhập cảnh tiến hành kiểm tra, đối chiếu thủ công “một đối một” đối với phương tiện, người và giấy tờ xuất nhập cảnh. Sau cải cách, ứng dụng công nghệ thông tin hiện đại, giảm khối lượng công việc và sai sót, đạt được đối chiếu chính xác tự động. Một là đạt được nhận diện tự động thông tin người và xe. Sử dụng công nghệ đối chiếu thông tin sinh trắc học, phân tích hình ảnh thông minh, điều khiển tự động cơ khí, có thể thông qua chức năng đánh giá tổng hợp đa chiều để hoàn thành việc xác nhận tính xác thực thông tin người và xe, xác nhận tính đồng nhất giữa thông tin tài xế xuất nhập cảnh và thông tin đăng ký xe. Hai là đạt được xác minh nhanh đa kênh. Sử dụng công nghệ phát hiện động thái bất thường làn xe, phân biệt thông minh hình ảnh gầm xe, hỗ trợ cảnh sát tại phía sau có thể thực hiện xác minh nhanh đa kênh “một đối ba”, hoàn tất thủ tục xuất nhập cảnh. Ba là đạt được kiểm soát tích hợp kiểm tra biên phòng. Hệ thống này tích hợp nhiều công nghệ thành thạo như dự báo điện tử từ xa, định vị cơ khí thông minh, ứng dụng RFID (nhận dạng tần số vô tuyến), hình thành hệ thống điều khiển máy tính tích hợp phần cứng và phần mềm hoàn toàn phù hợp với yêu cầu kiểm tra xuất nhập cảnh biên phòng trong toàn bộ quá trình kiểm tra thông quan nhanh.

*Hiện trường thông quan hàng hóa xuất nhập cảnh tại cửa khẩu Hữu Nghị Quan (Ảnh do Trạm Kiểm soát Xuất nhập cảnh Biên phòng Hữu Nghị Quan cung cấp)*

**(3) Đổi mới cơ chế khai báo trực tuyến “thao tác từ xa + gửi một lần”, đạt được “không giấy tờ”**

Trước cải cách, người khai báo cần đến hiện trường nộp chứng từ giấy, tốn thời gian công sức, tăng chi phí doanh nghiệp. Công ty đại lý vận tải hàng hóa cần điền vào các biểu mẫu giấy như phiếu khai báo thông tin người và xe xuất nhập cảnh, thẻ kiểm tra phương tiện cơ giới, nhân viên khai báo cần đến hiện trường thông quan, nộp chứng từ giấy cho cơ quan biên phòng để khai báo xuất nhập cảnh. Sau cải cách, sử dụng công nghệ số để tinh giản khâu khai báo, đạt được khai báo không giấy tờ từ xa. Một là tinh giản khâu khai báo. Dựa trên cơ chế trao đổi dữ liệu an toàn, công ty đại lý vận tải hàng hóa chỉ cần thông qua trực tuyến, nộp một lần thông tin khai báo xuất nhập cảnh cho Khu bảo thuế tổng hợp Bằng Tường, Quảng Tây, thông tin có thể đồng thời gửi đến hệ thống thông quan nhanh của biên phòng, không cần điền chứng từ giấy, nộp chứng từ tại hiện trường, thực sự đạt được “một đơn khai hai bên, khai báo trực tuyến”. Hai là đạt được dự báo tự động kết quả khai báo. Hệ thống này thông qua trích xuất các trường thông tin chính để tiến hành phân tích thống kê tự động thông tin khai báo, dự báo thời gian thực số lượng xe dự kiến thông quan trong ngày và giờ cao điểm, tránh hiệu quả vấn đề ùn tắc xếp hàng của xe xuất nhập cảnh tại hiện trường kiểm tra.

**(4) Đổi mới cơ chế tiêu chuẩn quản lý “quy phạm xây dựng + quy trình chế độ”, đạt được “tiêu chuẩn hóa”**

Trước cải cách, tồn tại các vấn đề như tiêu chuẩn địa điểm kiểm tra không thống nhất, quy trình nghiệp vụ không quy phạm. Do địa điểm kiểm tra, thiết bị cơ sở vật chất, đường hướng công nghệ của các cửa khẩu không thống nhất, tồn tại vấn đề xây dựng phần cứng kênh kiểm tra không thống nhất, quản lý sử dụng hệ thống không quy phạm. Sau cải cách, thiết lập cơ chế chia sẻ thông tin, thống nhất tiêu chuẩn, đạt được kết nối liền mạch các khâu. Một là quy phạm tài liệu kỹ thuật xây dựng hệ thống. Xây dựng 4 loại tài liệu kỹ thuật chủ yếu là tài liệu kỹ thuật phần mềm, phương án xây dựng phần cứng, đảm bảo thiết kế hệ thống chặt chẽ, quy trình nghiệp vụ quy phạm, cơ chế an toàn hiệu quả. Hai là quy phạm tiêu chuẩn sử dụng và quản lý hệ thống. Ban hành kèm theo "Quy định quản lý sử dụng hệ thống thông quan nhanh phương tiện xuất nhập cảnh", ban hành "Quy phạm công tác xét duyệt đăng ký khai báo", quy định cụ thể về nội dung khai báo, quyền hạn phê duyệt và trách nhiệm vị trí, làm rõ quyền hạn và trách nhiệm các cấp, tiêu chuẩn quản lý ứng dụng hệ thống, đảm bảo vững chắc tính thống nhất của tiêu chuẩn sử dụng và quản lý hệ thống thông quan nhanh.

**(5) Đổi mới cơ chế đảm bảo dịch vụ “khai báo điện tử + phối hợp liên kiểm”, đạt được “thông quan trong nháy mắt”**

Trước cải cách, tồn tại các vấn đề như chứng từ phức tạp, khai báo nhiều lần với nhiều cơ quan, quy trình rườm rà. Doanh nghiệp đại lý vận tải hàng hóa cần điền chứng từ giấy và nộp tại hiện trường riêng cho biên phòng và hải quan, hiệu quả không cao. Biên phòng và hải quan kiểm tra riêng rẽ, quy trình cản trở lẫn nhau, tồn tại vấn đề các bước lùi phức tạp như xe bất thường phải lùi ra, xóa bỏ hồ sơ xuất nhập cảnh. Sau cải cách, thông qua đồng bộ dữ liệu, tối ưu hóa các khâu, nâng cao hiệu quả thông quan. Một là đạt được đồng bộ dữ liệu. Sáng tạo ứng dụng công nghệ chuyển tiếp dữ liệu mã QR, đồng bộ dữ liệu khai báo hàng hóa trong mạng nội bộ khu vực đến hệ thống thông quan nhanh, đạt được trao đổi an toàn, khai báo không giấy tờ, thông quan tự động. Hai là tối ưu hóa khâu nhập kho dữ liệu. Đưa khâu nhập kho dữ liệu về sau khâu xác minh thủ công nâng barie, đạt được “một lần dừng xe, hai bên kiểm tra” của biên phòng và hải quan, đạt được mục đích dữ liệu “chạy trên mây” thay thế cho doanh nghiệp “chạy trên đường”.

**III. Hiệu quả chủ yếu**

Thông qua khám phá đổi mới, mức độ thuận tiện hóa thông quan tại cửa khẩu Hữu Nghị Quan được nâng cao đáng kể, góp phần đảm bảo vững chắc an toàn và ổn định của chuỗi cung ứng trong chuỗi công nghiệp Trung Quốc - ASEAN, hỗ trợ kinh tế cửa khẩu tăng tốc bơm thêm sức sống mới, đóng góp sức lực của Sùng Tả vào việc cùng nhau xây dựng Hành lang Kinh tế Tây Nam trên bộ và trên biển, xây dựng Cộng đồng cùng chung vận mệnh Trung-Việt mang ý nghĩa chiến lược.

**(1) Mức độ thông quan logistics xuyên biên giới được nâng cao rõ rệt**

Đạt được thao tác tự phục vụ của tài xế, thúc đẩy thời gian kiểm tra một xe được rút ngắn xuống dưới 15 giây, thời gian thông quan giảm 75%, nâng cao đáng kể năng lực thông quan hàng hóa tại cửa khẩu. Năm 2024, cửa khẩu Hữu Nghị Quan lần đầu tiên vượt mốc 500 nghìn lượt xe vận tải hàng hóa xu